جلسه ۳۹ – PDF جلسه سی و نهم ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری – ادله اعتبار حقوق مادی و اقتصادی – سه نکته درباره دلیل پنجم، ششم، هفتم و هشتم – دلیل ششم و بررسی آن – دلیل هفتم و بررسی آن ۱۴۰۹/۰۳/۰۵ خلاصه جلسه گذشته تا اینجا پنج دلیل بر اعتبار و مشروعیت مالک فکری و ترتب آثار آن ذکر کردیم؛ اینکه حقوق مادی و اقتصادی آثار فکری برای پدیدآورنده آن اثر ثابت میشود. دلیل پنجم و برخی از ادلهای که در ادامه خواهیم گفت، برخی از قواعد فقهی هستند که ما یک بیان و تقریب را از قاعده لاضرر در جلسه گذشته ذکر کردیم. صورت استدلال هم در مورد قاعده لاضرر، صورت یک قیاس استثنایی بود؛ گفتیم
جلسه ۳۸ – PDF جلسه سی و هشتم ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری – ادله اعتبار حقوق مادی و اقتصادی – دلیل چهارم و بررسی آن – دلیل پنجم و بررسی آن ۱۴۰۵/۰۲/۳۱ دلیل چهارم دلیل چهارم بر اعتبار و مشروعیت حقوق مادی و اقتصادی مترتب بر آثار فکری، ادله حرمت غصب و حرمت سرقت و حرمت تصرف عدوانی است؛ البته هر کدام از این عناوین میتواند مستقلاً به عنوان یک دلیل ذکر شود، لکن از آنجا که شکل استدلال در اینها یکسان است، ما اینها را از هم تفکیک نکردیم. ما آیات و روایات متعددی درباره حرمت سرقت و حرمت غصب داریم؛ مثل آیه: «إِنَّ الَّذِینَ یَأْکُلُونَ أَمْوَالَ الْیَتَامَى ظُلْمًا» یا روایتی که از پیامبر(ص) نقل شده
جلسه ۳۷ – PDF جلسه سی و هفتم ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری – ادله اعتبار حقوق مادی و اقتصادی – دیدگاهها – دلیل اول، دوم و بررسی آنها – دلیل سوم و بررسی آن ۱۴۰۵/۰۲/۳۰ خلاصه جلسه گذشته عرض کردیم حقوق مرتبط با مالکیت فکری بر دو دسته است؛ یکی حقوق معنوی و اخلاقی، و دیگری حقوق مادی و اقتصادی. در جلسه گذشته اجمالاً درباره دسته اول از حقوق و ادله اعتبار و مشروعیت این دسته، مطالبی را عرض کردیم. البته جای بسط و تفصیل بیشتر درباره این دسته از حقوق و ادله اعتبار و اثبات این دسته از حقوق وجود دارد، اما با توجه به محدودیت ما از جهت زمانی و اینکه در جلسات باقی
جلسه ۳۶ – PDF جلسه سی و ششم ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری – دو دسته حقوق مربوط به مالکیت معنوی – ادله اعتبار حقوق معنوی و فکری – ۱. ادله اعتبار حق انتساب اثر – ۲. ادله اعتبار حق تمامیت اثر ۱۴۰۵/۰۲/۲۹ ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری بعد از بیان مقدمات هفتگانه که به درازا کشید، مخصوصاً مقدمه هفتم که نقش تعیین کنندهای در بررسی ادله دارد، بحث به ادله اعتبار و مشروعیت مالکیت فکری رسیده است. در مورد مالکیت فکری دو دسته از حقوق قابل بررسی است؛ یک دسته حقوق معنوی و اخلاقی است و یک دسته حقوق مادی و اقتصادی. ادلهای که برای اثبات مالکیت معنوی یا مالکیت فکری ذکر شده، بعضاً ناظر به
جلسه ۳۵ – PDF جلسه سی و پنجم مقدمات – مقدمه هفتم: موضوع مالکیت فکری – نتیجه بحث در جهات سهگانه مربوط به پرسش سوم – جهت اول: چیستی پدیده – جهت دوم: نوع رابطه پدیدآورنده و پدیده – جهت سوم: مالیت پدیده ۱۴۰۵/۰۲/۲۳ خلاصه جلسه گذشته بحث در مقدمه هفتم از مقدمات بحث مالکیت فکری بود. در مقدمه هفتم سه پرسش اساسی مطرح شد؛ پرسش اول که پاسخ آن هم داده شد، این بود که آیا این یک مسئله قدیمی است یا مسئله جدیدی محسوب میشود؟ پرسش دوم این بود که آیا موضوع در این بحث واحد است یا متعدد؟ پرسش سوم به چیستی و بعضی از ابعاد موضوع مالکیت فکری مربوط بود. در پرسش سوم، سه جهت
جلسه ۳۴ – PDF جلسه سی و چهارم مقدمات – مقدمه هفتم: موضوع مالکیت فکری – مروری بر مباحث گذشته ۱۴۰۵/۰۲/۲۲ مروری بر مباحث گذشته به دلیل فاصله طولانی بین آخرین جلسه این بحث و این جلسه، ناچاریم مروری بر بحثهای گذشته داشته باشیم؛ به علاوه، نکتهای که مرور بحث را ضروری میکند، این است که ما ببینیم در کجای بحث قرار دادیم و چه راهی پیمودهایم و بقیه راه چیست. چون سخن در مقدمات مسئله مالکیت فکری بود؛ این مقدمات همگی به منظور تمهید و آمادهسازی برای بررسی مشروعیت و اعتبار مالکیت فکری بیان شد. لذا هم به دلیل این فاصلهای که افتاد و هم به جهت
جلسه ۵۵ – PDF جلسه پنجاه و پنجم مسئله ۱۰ – ادله ولایت مطلقا – دلیل دوم: روایات – روایت دوم: روایت خالد بن بکیر – تقریب استدلال – بررسی روایت دوم – دسته دوم روایات – تقریب استدلال – اشکال اول، دوم و بررسی آنها ۱۴۰۴/۱۱/۲۰ خلاصه جلسه گذشته بحث در دلیل دوم از ادله ولایت وصی در امر نکاح صغیر و صغیره بود؛ دلیل دوم برخی روایات است. عرض کردیم روایات دو دستهاند؛ یک دسته روایاتی است که رأساً به این مطلب پرداخته و دسته دوم روایاتی است که در ذیل آیه «الذی بیده عقده النکاح» وارد شده است؛ حال یا برخی مصادیق «الذی بیده عقده النکاح» را ذکر کرده یا آن را معنا کرده و تبیین
جلسه ۸۸ – PDF جلسه هشتاد و هشتم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع -۲. «ما» موصوله – مطلب هفتم: بررسی شمول حدیث رفع نسبت به حکم تکلیفی ضمنی کلام محقق نایینی – صورت اول – صورت دوم – صورت سوم – دستاوردها و کاستی های انقلاب اسلامی پس از نیم قرن ۱۴۰۴/۱۱/۲۰ خلاصه جلسه گذشته در مطلب هفتم که به قلمرو حدیث رفع اختصاص داشت، بحث بر سر این بود که آیا حدیث رفع، شامل تکالیف ضمنی نیز میشود یا خیر؟ در این زمینه دو دیدگاه نقل شد و بهطور اجمالی مورد بررسی قرار گرفت. روشن گردید که حدیث رفع همان گونه که میتواند تکالیف استقلالی
جلسه ۵۴ – PDF جلسه پنجاه و چهارم مسئله ۱۰ – ادله ولایت مطلقا – دلیل دوم: روایات – روایت اول: صحیحه محمد بن مسلم – تقریب استدلال – اشکال اول، دوم، سوم و بررسی آنها ۱۴۰۴/۱۱/۱۹ خلاصه جلسه گذشته بحث در این بود که آیا وصی میتواند نسبت به تزویج صغیر و صغیره اقدام کند یا نه؛ عرض کردیم سه قول در مسئله وجود دارد. قول اول، قول به جواز است؛ یعنی وصی مطلقا میتواند صغیر یا صغیره را تزویج کند و ولایت بر این امر دارد. به چند دلیل برای اثبات مدعا تمسک شده است؛ دلیل اول آیات بود که دو آیه مورد بررسی قرار گرفت. دلیل دوم روایات است؛ روایات
جلسه ۸۷ – PDF جلسه هشتاد و هفتم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع – ۲. «ما» موصوله – مطلب ششم: بررسی شمول حدیث رفع نسبت به شامل موارد علم اجمالی – مطلب هفتم: بررسی شمول حدیث رفع نسبت به حکم تکلیفی ضمنی – دو مبنا در مسئله – حق در مسئله ۱۴۰۴/۱۱/۱۹ مطلب ششم: بررسی شمول حدیث رفع نسبت به موارد علم اجمالی بحث در قلمرو حدیث رفع بود. تا اینجا به چند جهت از جهات مرتبط با قلمرو حدیث رفع اشاره کردیم و زوایایی از مدلول این حدیث روشن شد. یکی دیگر از مطالبی که مرتبط با قلمرو
جلسه ۵۳ – PDF جلسه پنجاه و سوم مسئله ۱۰ – ادله ولایت مطلقا – دلیل اول: آیات – آیه دوم و بررسی آن – اشکال اول و دوم – پاسخ بعضی از بزرگان به اشکال اول و بررسی آن – دلیل دوم: روایات – روایت اول: صحیحه محمد بن مسلم ۱۴۰۴/۱۱/۱۸ خلاصه جلسه گذشته بحث در ادله ولایت وصی بر تزویج صغیر و صغیره بود؛ عرض کردیم قائلین به ولایت وصی به چند دلیل تمسک کردهاند. دلیل اول، آیات بود؛ آیه اول مورد بررسی قرار گرفت و تقریب استدلال به این آیه ذکر شد؛ اشکالی هم که نسبت به آن مطرح شده بود، مورد بررسی قرار گرفت. آیه دوم آیه دوم این است: «وَیَسْأَلُونَکَ عَنِ الْیَتَامَى قُلْ إِصْلَاحٌ لَهُمْ
جلسه ۸۶ – PDF جلسه هشتاد و ششم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع – ۲. «ما» موصوله – مطلب چهارم: اختصاص حدیث رفع به عناوین احکام اولیه – مطلب پنجم: شخصی بودن یا نوعی بودن امتنان ۱۴۰۴/۱۱/۱۸ مطلب چهارم: آیا حدیث رفع اختصاص به احکام اولیه دارد؟ بحث در باب برخی از مطالب بود که به نوعی قلمرو حدیث رفع را بیان میکند. چند مطلب از مسائل مربوط به قلمرو این حدیث پیشتر تبیین گردید. مطلب دیگری که به موضوع قلمرو حدیث رفع مرتبط میباشد، این است که حدیث چند صرفاً احکام اولیه را مرتفع میسازد و نه احکام ثانویه را. توضیح ذلک: گاهی مشاهده میشود
جلسه ۳۳ – PDF جلسه سی و سوم مقدمات – مقدمه هفتم: موضوع مالکیت فکری – اقوال درباره نوع نسبت پدیدآورنده و پدیده – بررسی اقوال (ملکیت عین یا منفعت ) – بررسی اشکالات قول به ملکیت – بررسی اشکال اول، دوم، سوم، چهارم و پنجم ۱۴۰۴/۱۱/۱۴ خلاصه جلسه گذشته بحث درباره اقوالی است که قائل به ملکیت نسبت به آثار فکری و معنوی قائل شدهاند. برخی از این دسته آن را از قبیل ملکیت عین و برخی آن را از قبیل ملکیت منفعت و ملکیت نوع سوم میدانند؛ یعنی نه ملکیت عین است و نه ملکیت منفعت، همانطور که
جلسه ۸۵ – PDF جلسه هشتاد و پنجم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع – ۲. «ما» موصوله – مطلب سوم : بررسی اختصاص حدیث رفع به امور وجودی و شمول آن نسبت به امور عدمی حق در پاسخ به محقق نایینی – دلیل اول – دلیل دوم – دلیل سوم – نتیجه بحث در مطلب سوم – مهمترین وظیفه سربازان امام زمان (عج) ۱۴۰۴/۱۱/۱۴ خلاصه جلسه گذشته بحث در مدعای مرحوم محقق نائینی مبنی بر اختصاص حدیث رفع به امور وجودی بود. ایشان استدلال نمودند که حدیث رفع شامل امور عدمی نمیگردد؛ خلاصه سخن ایشان این است که «رفع» به قرینه
جلسه ۵۲ – PDF جلسه پنجاه و دوم مسئله ۱۰ – تنقیح موضوع بحث – اقوال – قول اول: عدم ولایت مطلقا – قول دوم: ولایت مطلقا – قول سوم: تفصیل – ۱. تفصیل اول – ۲. تفصیل دوم ادله ولایت مطلقا – دلیل اول: آیات – بررسی دلیل اول ۱۴۰۴/۰۱۱/۱۳ خلاصه جلسه گذشته عرض کردیم در بحث از اینکه آیا وصی نسبت به نکاح صغیر و صغیره ولایت دارد یا نه، چند قول وجود دارد؛ برخی قائل به ولایت مطلقا شدهاند، برخی قائل به عدم ولایت مطلقا و برخی هم تفصیل دادهاند. کسانی هم که تفصیل دادهاند، دو دسته هستند؛ لذا با احتساب این دو تفصیل،
جلسه ۸۴ – PDF جلسه هشتاد و چهارم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع -۲. «ما» موصوله – مطلب سوم : بررسی اختصاص حدیث رفع به امور وجودی و شمول آن نسبت به امور عدمی – ادامه کلام محقق عراقی – بررسی پاسخ محقق عراقی به محقق نایینی – اشکال اول – اشکال دوم – پاسخ امام خمینی به محقق نایینی و بررسی آن – اشکال اول – اشکال دوم ۱۴۰۴/۱۱/۱۳ خلاصه جلسه گذشته بحث در مطلب سوم از مباحث مرتبط به «ما» موصوله در حدیث رفع بود، بیان شد که پرسشی مطرح است مبنی بر اینکه آیا حدیث رفع، شامل تروک
جلسه ۵۱ – PDF جلسه پنجاه و یکم مسئله ۱۰ – تنقیح موضوع بحث – اقوال – قول اول: عدم ولایت مطلقا – قول دوم: ولایت مطلقا – قول سوم: تفصیل – ۱. تفصیل اول – ۲. تفصیل دوم ۱۴۰۴/۱۱/۱۲ خلاصه جلسه گذشته در مسئله دهم بحث در این باره بود که آیا وصی یعنی کسی که از طرف پدر یا جد به عنوان قیّم قرار داده شده، نسبت به نکاح صغیر و صغیره ولایت دارد یا نه؟ آیا میتواند صغیر و صغیره را به دیگری تزویج کند یا نه؟ ما درباره عبارت مرحوم سید در عروه و تفاوتهایی که این عبارت با عبارت تحریر دارد، چند نکته را عرض کردیم و تعلیقههایی که نسبت به عبارت عروه نوشته
جلسه ۸۳ – PDF جلسه هشتاد و سوم اصل برائت – ادله برائت – دلیل دوم: روایات – روایت اول: حدیث رفع –بررسی دلالی حدیث رفع -۲. «ما» موصوله – مطلب سوم : بررسی اختصاص حدیث رفع به امور وجودی و شمول آن نسبت به امور عدمی – ادامه کلام محقق نایینی – بررسی کلام محقق نایینی – اشکال اول (محقق عراقی) ۱۴۰۴/۱۱/۱۲ خلاصه جلسه گذشته بحث در این بود که آیا مقصود از «ما» موصوله که به امور تسعه متعلق شده است، امور عدمی و تروک را نیز در برمیگیرد یا خیر؟ عرض شد که محقق نائینی استدلال نمودهاند بر عدم شمول حدیث رفع نسبت به امور عدمیه و تروک. دلیلی نیز بر
جلسه ۵۰ – PDF جلسه پنجاهم مسئله ۱۰ – بیان اجمالی مسئله – کلام سید – تفاوتهای عبارت تحریر و عروه – توضیح قید «المحتاج الی الزواج» در عبارت عروه – توضیح قید «نص الموصی علیه» در عبارت عروه – تعلیقهها بر عبارت سید ۱۴۰۴/۱۱/۱۱ مسئله ۱۰ «هل للوصی أی القیم من قبل الأب أو الجد ولایه على الصغیر و الصغیره فی النکاح؟ فیه إشکال لا یترک الاحتیاط». بیان اجمالی مسئله آیا برای وصی، یعنی کسی که از طرف پدر یا جد به عنوان قیم قرار داده شده، ولایتی برای صغیر یا صغیره در امر نکاح ثابت است یا نه؟ در اینکه چنین ولایتی برای صغیر و صغیره در امر نکاح ثابت شود، اشکال است؛ لذا احتیاط ترک نشود. یعنی
